Awitaminoza C

capsule-1079838_960_720

Awitaminoza C doprowadza w stosunkowo krótkim czasie do gnilca u dorosłych (szkorbut) lub choroby Moeller-Barlowa u niemowląt. Poza tym znane są jeszcze liczne stany niedoboru witaminy C (hipowitaminoza C). Do niedoboru witaminy C może dojść tym łatwiej, że witamina C jest jedyną witaminą potrzebną ustrojowi w stosunkowo dużych ilościach na dobę.

Zapotrzebowanie witaminy C u dorosłych wynosi na dobę około 1 mg na kg ciężaru ciała, u dzieci nawet 2-3 mg na kg ciężaru ciała. Poza tym zapotrzebowanie to wzrasta okresowo w związku z różnymi stanami zapalnymi. Do niedoboru witaminy C (hi- powitaminozy) dochodzi u łudzi okresowo w związku ze zmniejszeniem się zawartości witamin podczas długiego składowania. Stąd najczęściej na wiosnę, kiedy pokarmy nie zawierają dostatecznej ilości witaminy C, dochodzi dość powszechnie do objawów hipowitaminozy C w postaci ogólnego zmęczenia i osłabienia, bólów stawowych i zwiększonej wrażliwości na zakażenia.

Powszechnie spożywane jarzyny (ziemniaki, marchew i inne) tracą w ciągu zimy około 80% swojej zawartości witaminy C. Niektóre rośliny zawierają enzymy niszczące witaminę C. Tak np. szpinak już na drugi dzień po zerwaniu wskutek obecności oksydazy kwasu askorbinowego zawiera tylko około 20% pierwotnej zawartości witaminy C. Podczas krótkiego gotowania witamina C nie ulega zniszczeniu, jednak dłuższe gotowanie z dostępem tlenu powoduje jej unieczynnienie. Również w niedokrwistości złośliwej wskutek bezkwaśności żołądka może dojść do niedoboru witaminy C, gdyż w środowisku alkalicznym witamina C ulega szybko rozpadowi.

Główne objawy w gnilcu są następujące: ogromne osłabienie, zmiany w jamie ustnej, skaza krwotoczna i niedokrwistość.- Osłabienie w gnilcu odpowiada osłabieniu mięśniowemu (adynamia) w chorobie Addisona. Zmiany w jamie ustnej rozwijają się tylko w razie obecności zębów, stąd nie występują u niemowląt i starców nie posiadających zębów. Są to rozległe zmiany zapalne, najpierw śluzówki między zębowej, następnie całej śluzówki jamy ustnej. Z kolei powstają owrzodzenia błony śluzowej i pojawia się przykry zapach z ust. Zęby ulegają rozluźnieniu, stają się porowate i w końcu wypadają. Błona śluzowa wykazuje ponadto skłonności do krwawień. Skaza krwotoczna w gnilcu nie ogranicza się tylko do jamy ustnej, ale rozciąga się na całą skórę i, zwłaszcza u niemowląt, na okostną dookoła stawów.

Awitaminoza C u niemowląt w chorobie Moeller-Barlowa różni się tylko tym od gnilca, że brak jest zmian w jamie ustnej, a na czoło wysuwają się obrzęki stawów. Skaza krwotoczna w gnilcu jest wywołana zmianami naczyń krwionośnych włosowatych. Czas krwawienia, krzepnięcia i protrombiny jest prawidłowy występuje jedynie dodatni odczyn opaskowy. We krwi stwierdza się niezbyt znaczną niedokrwistość. Skóra w awitaminozie C ma często wygląd „tarki” wskutek nierówności wywołanych zwiększonym rogowaceniem komórek nabłonkowych. Leczenie polega na podawaniu dostatecznie dużych dawek witaminy C.

Powiązane wpisy